طبقه بندی سیستم آنژیوگرافی
به تناسب کاربردهای مورد نظر ( قلب، سر و یا اندام شکمی )و بودجه ای که اختصاص می یابد ، سیستم های متفاوتی را می توان پیشنهاد نمود .
سیستم آنژیوگرافی عروق کرونر و کاردیوآنژیوگرافی
در سیستم های آنژیوگرافی سیستم گردش خون عموماً از تکنیک سریال رادیوگرافی سریع با کمک فیلم چنجر استفاده می شود . با به بازار آمدن تیوبهای مولد اشعه میکروفوکوس با ظرفیت حرارتی بسیار بالا ، لامپهای تشدید کننده تصویر فلزی با کیفیت بسیار بالا و سایر تجهیزات از جمله ریزپردازنده های بسیار سریع ، امکان معاینات دینامیک سیستم گردش خون توسط دوربین های 25 میلی متری ( سینه کامرا ) با سرعتهای بسیار بالا ( 100 کادر در ثانیه ) امری بسیار معمول تلقی می گردد .
در تکنیک سینه فلوروگرافی عواملی مانند فلوروگرافی دوجهتی( bi-plane ) کیفیت ارتقاء یافته ابزار تصویربرداری ، امکان کار سریع ، پرکیفیت و آسان ، multiprojection fluorography ، موجب محبوبیت سیستم و ارتقاء قابل ملاحظه نتایج کار گردیده است . در تکنیک multiprojection نه تنها چرخش سیستم تصویری حول بدن بیمار در محور طولی بلکه در وضعیت های کرانیوکودال و یا کودوکرانیال نیز امکان پذیر گردیده است .
برای دستیابی به کیفیت مطلوب تر تصاویر عوامل زیر نقش بسیار اساسی دارند :
· ظرفیت حرارتی بالاتر تیوبهای مولد اشعه با فوکوسهای بسیار کوچک “Ultra fine focus”
· لامپ تشدید کننده تصویر با قدرت تفکیک بسیار بالا
· رویه تخت با ضریب جذب بسیار پائین
· دوربین های بسیار دقیق
· مانیتورهای با قدرت تفکیک بسیار بالا
· انتخاب صحیح نوع فیلم
· سیستم ظهور و ثبوت متناسب با فیلم مورد استفاده
· مانور زاویه ای و چرخشی سیستم تصویری ( در انطباق با تیوب مولد اشعه ) در تمام حالات و زوایای
ممکن .
سیستم ایزوسنتریک انطباق دادن منطقه مورد نظر ( ROI ) با سیستم تصویری را تضمین می کند .
مجهز بودن سیستم به بازویARM- C فضای باز مورد نیاز در اطراف سر و مواضع شکمی بیمار را تأمین نموده ، بدون اینکه زاویه گرفتن تخت را در وضعیت Caudo-cranial محدود سازد .
سیستم آنژیوگرافی محیطی ( سر و شکم و ... )
در آنژیوگرافی محیطی ( سر و شکم ) مواضعی مورد معاینه قرار می گیرند که در آنها عروق خونی بسیار قرار گرفته اند و طبیعتاً عروق باریکتر توسط عروق عریضتر پوشانده شده و مشاهده آنها را مشکلتر می نماید . تکنیک بزرگنمایی استریوسکوپیک توانسته است به خوبی این مشکل را آسان نماید .
این تکنیک امتیازات چندی دارد که در ذیل به برخی اشاره شده است :
تصاویر با بزرگنمایی مطلوب ، عروق بسیار باریک و مواضع بسیار کوچک آسیب دیده را به راحتی از هم تفکیک نموده و عروق بسیار نزدیک به یکدیگر را قابل مشاهده و بررسی می نماید .
این تکنیک به خوبی میتواند بدون تأثیر از پرتوهای پراکنده تصاویری عاری از تداخل و اعوجاج با کنتراست بالا ایجاد نماید .
ارتقاء کیفیت تشخیص در مواردی که آنژیوگرافی روتین ( معمولی ) پاسخگو نمی باشد ، با تکنیک استریوسکوپیک عملی است .
در آنژیوگرافی محیطی فاکتور عمده در انجام کار سریع و دقیق ، عدم نیاز به تغییر وضعیت بیمار است ، زمانی که سیستم از حالت فلوروسکوپی به رادیوگرافی تغییر حالت می دهد . بنابراین تختی که رویه آن بتواند با مانور حرکت طولی کافی بیمار را بدون نیاز به تغییر وضعیت در میدان تابش رادیوگرافی قرار دهد از ابزار اصلی و پایه ای به حساب می آید .
برای آنژیوگرافی اندام تحتانی بدن نیز تختی که رویه آن با گام های حرکتی قابل تنظیم حرکت نماید و از این طریق امکان اکسپوزهای سریال را فراهم نماید ، بسیار حائز اهمیت است .
در عصری که سیستم های توموگرافی کامپیوتری ( CT)مطرح اند ، سیستم های آنژیوگرافی که بتوانند با افزایش توانمندی های تشخیصی در عین حال بتوانند ریسک مشکلات جانبی برای بیمار را کاهش داده و با دوز کاهش یافته پرتو X و مواد حاجب قادر به کار باشند ، هنوز می توانند جایگاه اختصاصی و ویژه خود را حفظ نمایند .
در زیر دو نمونه از سیستمها معرفی میشوند:
1.یک سیستم مجهز به بازوی نگهدارنده زمینی سی آرم و سی آرم نیمرخ برای آنژیوگرافی عروق کرونر و آنژیوگرافی قلبی (دو جهتی) .
این سیستم سینه فلوروگرافی دوجهتی و نیز آنژیوگرافی عروق کرونر و نیز بررسی نحوه عملکرد سیستم قلبی حتی در نوزادان را ممکن می سازد .
توانمندیها :
· کاتتریزاسیون از طریق X-TV
· فلوروسکپی و سینه فلوروگرافی رخ ، نیمرخ و ابلیک ( در تمام نقاط محور طولی بدن )
· سینه فلوروسکوپی دوجهتی با سرعت بالا
· یونیت پایش ( مانیتورینگ ) علائم حیاتی
· استفاده از دستگاه شوک الکتریکی در موارد اضطراری
· DSA
· آنالیز عملکرد سیستم قلبی
اجزاء اصلی سیستم
· تخت کاتتر بارویه بدون کلاف ( Frameless )
· ژنراتور مولد اشعه از نوع ولتاژ ثابت با قدرت 250 میلی آمپر، 150کیلو وات
· ستون سقفی نگهدارنده سی آرم با ریل دوبل
· سی آرم زاویه صفر درجه ( رخ )
· سی آرم زاویه 90 درجه ( نیمرخ )
· لامپ تشدید کننده تصویر بدنه فلزی 9 اینچ 4 فیلده
· تیوب مولد اشعه x با اندازه کانونی 5/0 و 0/1 ( 2 ست )
· سیستم تصویری مدار بسته X-TV با دو مانیتور
· دوربین سینه ( Cine camera )
· انژکتور اتوماتیک
· فیلم چنجر ( 2 ست )
· VTR
· یونیت شوک الکتریکی ( Defibrillator unit )
· دستگاه ظهور و ثبوت اتوماتیک فیلم 25 میلی متری
· پروژکتور
· DSA
· تیوب مولد اشعه با اندازه کانونی 4/0 ، 8/0
· آنالایزر سیستم قلبی
· مولتی ایمیجر ( Multi Imager )
2.یک سیستم یونیورسال برای آنژیوگرافی عروق مغزی و اندام شکمی .
این سیستم از نوع جنرال محسوب شده و بیشترین تعداد سیستم های موجود در ایران را شامل می شود . دو تیوب مولد اشعه برای سریال رادیوگرافی و سیستم X-TV به همراه لامپ تشدید کننده تصویری توسط نگهدارنده های سقفی با مانیتور بسیار خوب ، آنژیوگرافی دوجهتی را برای کلیه اندامهای بدن امکانپذیر نموده اند .
توانمندیها
· کاتتریزاسیون از طریق X-TV
· فلوروسکپی رخ
· سریال رادیوگرافی دو جهتی با سرعت بالا
· سریال رادیوگرافی دوجهتی با بزرگنمایی
· سریال رادیوگرافی سیستم گردش خون اندام تحتانی
· سریال رادیوگرافی استریوسکوپیک
· سریال رادیوگرافی استریوسکوپیک با بزرگنمایی
· دیجیتال سابتراکشن آنژیوگرافی (DSA)
اجزاء اصلی سیستم
· تخت جنرال کاتتر
· ژنراتور مولد اشعه ایکس از نوع سه فاز 12 پالس ، یا ولتاژ ثابت ، یا فرکانس بالا با قدرت 700 تا 1000 میلی آمپر
· نگهدارنده های سقفی
· لامپ تشدید کننده تصویر 9 اینچ سه یا چهار فیلده
· تیوب دو فوکوسه 2/0-8/0 برای رادیوگرافی جنرال و سریال رادیوگرافی با بزرگنمایی ( 2 ست ) .
· تیوب دو فوکوسه 6/0-02/1 برای فلوروسکوپی
· فیلم چنجر ( دوجهتی )
· سیستم X-TV
· انژکتور اتوماتیک
· مالتی ایمیجر
· دستگاه ظهور و ثبوت اتوماتیک فیلم رادیولوژی
